do publicznej wiadomości Deklaracja Praw Drzewa. Ta zdumiewająca proklamacja
może najbardziej skrajnią odpowiedzią na tak zwany szowinizm gatunkowy,
wykraczając daleko poza żądania obrońców przyrody.
Sympozjum pod hasłem “Drzewa godne uwagi” zostało zorganizowane przez członka
Zgromadzenia Narodowego i byłą minister Delphine Batho, przewodniczącą od
września ubiegłego roku francuskiej partii politycznej, zajmującej się ochroną
środowiska – Génération écologie.
Była minister środowiska Delphine Balto stwierdziła przy tej okazji –
„naszym celem jest uznanie przez Zgromadzenie Narodowe drzew za istoty obdarzone
czuciem”.
Poniżej przedstawiamy cały tekst deklaracji:
Art. 1
Drzewo jest nieruchomą istotą żywą, która w porównywalnych proporcjach
zajmuje dwa różne środowiska, atmosferę i glebę. W glebie rozwijają się
korzenie, które czerpią wodę i minerały.
W atmosferze rośnie korona, która czerpie dwutlenek węgla i energię
słoneczną. Drzewo odgrywa zasadniczą rolę w równowadze ekologicznej
planety.
Art 2
Drzewo, żywa istota wrażliwa na zmiany w środowisku, musi być szanowane
jako takie i nie może być sprowadzone do roli do przedmiotu. Ma prawo do
przestrzeni powietrznej i podziemnej, której potrzebuje, aby osiągnąć pełny
wzrost i wymiar dorosły. W tych warunkach drzewo ma prawo do poszanowania swej
integralności fizycznej, w powietrzu (gałęzie, pień, liście) i pod ziemią
(korzenie).
Degradacja tych organów poważnie je osłabia, podobnie jak stosowanie
pestycydów i innych substancji toksycznych.
Art. 3
Drzewo jest żywym organizmem, którego średnia długość życia znacznie
przekracza długość życia istoty ludzkiej. Musi być szanowany przez całe jego
życie, z prawem do swobodnego rozwoju i rozmnażania, od narodzin do naturalnej
śmierci, niezależnie od tego, czy jest to drzewo miejskie czy wiejskie. Drzewo
musi być traktowane jako przedmiot prawa, w tym wobec zasad dotyczących ludzkiej
własności.
Art. 4
Niektóre drzewa, uważane za godne uwagi ze względu na ich wiek, wygląd lub
historię, zasługują na dodatkową troskę. Uznane za wspólne dziedzictwo
biokulturowe, osiągają wyższy status, zobowiązując człowieka do ich ochrony jako
“pomników przyrody”. Mogą one zostać wpisane do obszaru ochrony dziedzictwa
krajobrazowego, korzystając w ten sposób ze wzmocnionej ochrony z powodów
estetycznych, historycznych lub kulturowych.
Art.5
By zaspokoić ludzkie potrzeby wiele drzew się sadzi i eksploatuje nie
przestrzegając siłą rzeczy w/w kryteriów. Ale metody pozyskiwania drzew leśnych
lub wiejskich muszą uwzględniać cykl życia drzew, ich naturalne zdolności
odnowy, równowagę ekologiczną i bioróżnorodność.
Uczestnicy sympozjum chcieli uregulować kwestie zarządzania zabytkowymi
drzewami, które komponują się zarówno w miejski jak i pozamiejski krajobraz.
Generalnym założeniem zgromadzenia była praca na rzecz środowiska oraz ochrona
drzew przed wyrębem z pobudek użytkowych lub handlowych.
Od 2000 roku setki drzew we Francji otrzymały etykietę “niezwykłe drzewo”,
brano pod uwagę ich unikalność, wiek, wielkość i wygląd – wszystkie one nadal
stoją. Należą do nich między innymi: Szarańcza rosnąca przy katedrze Notre-Dame
w Paryżu, posadzona w 1601 roku, dąb w Bretanii, który ma podobno około 1600 lat
oraz kwitnące drzewo oliwne na Korsyce, które ma około 2000 lat.